อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

เสาร์ที่ 28 พฤษภาคม 2565

อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

เสาร์ที่ 28 พฤษภาคม 2565

สนามไอทีควอนตัมไทย: โรงลิเก ?

ไอทีควอนตัมไทย หากจะเร่งทุ่มสร้างให้เกิดสนามก็มีคำให้หวั่นไหวมาว่า โครงการวิจัยและพัฒนาไอทีขนาดยักษ์ในอดีตก็ร่วงละลายไปก่อนวัยอันควรมากแล้ว พุธที่ 25 มีนาคม 2558 เวลา 06.00 น.

หนึ่งในปรากฏการณ์เชิงควอนตัมที่คุ้นและมักถูกเทียบเคียงกับนิยาย (Star Trek) ด้วยก็คือ“ควอนตัมแว๊บ ๆ” หรือการย้าย (เช่น อะตอม) จากสถานที่หนึ่งไปอีกที่อื่น ชื่อจริงคือการส่งถ่ายเชิงควอนตัม (quantum teleportation) อันเริ่มปรากฏข่าวความสำเร็จมากขึ้นทั้งฟากยุโรปและอเมริกา ซึ่งจะส่งถ่ายอยู่ในระบบหรือสนามทดสอบเฉพาะทาง (testbed) ที่มีสารพันเครื่องมืออุปกรณ์วิทยาศาสตร์มากมาย ซับซ้อนและราคาสูง มิใช่ส่งถ่ายย้ายแว๊บกันได้ทั่วไปที่ห้องครัวหรือห้องรับแขก

เรื่องของสนามทดสอบงานวิจัยนี้มีประเด็นที่ไม่แปลกแต่นำมาฝากใหม่จาก ซอกวู ฮี (Sokwoo Rhee) รอง ผอ.ด้านงานระบบไซเบอร์และอินเทอร์เน็ตทุกสรรพสิ่งของสถาบันมาตรฐานและเทคโนโลยีแห่งสหรัฐอเมริกา (NIST) กล่าวไว้เมื่อปลายปีพ..2557 ในแนวว่ารัฐบาลหรือผู้กำกับนโยบายสามารถช่วยผลักดันให้เกิดนวัตกรรมใหม่ขึ้นอีกทางได้ ด้วยประเด็นที่เหมือนจะใหม่แต่กลับพื้น ๆ เองก็คือ“ปัจจัยที่สาม” อันหมายความว่ารัฐฯ เคยกับสองอย่างที่ทำอยู่(นาน)แล้วทั้ง “ให้ทุนวิจัยและกำกับกฏเกณฑ์ต่าง (funding and regulation)หากเพิ่มโอกาสกับการสร้างสนาม (testbed/ playground) จะทำให้เหล่านักวิจัย วิศวกรทั้งหลายมีช่องทางออกจากมุม นำความคิดมาลองสร้างจริงได้ (access to infrastructure is one way to give engineers a true testing ground for their ideas) ซึ่งการย้ำเน้นแนวคิดที่สามนี้ก็กำลังออกดอกเห็นผลกับโครงการเมืองอัฉริยะ(จริง)ที่สหรัฐฯ

(ทั้งนี้ หากรัฐฯ ไม่ลงทุนกับงานฐานรากหรือสนามขนาดใหญ่ เอกชนหรือนักวิจัยและชาวบ้านทั่วไปก็ไม่มีปัญญาจัดหาได้เองแน่ เพราะเกินตัวทั้งงบประมาณและความรับผิดชอบ งานวิจัยก็จะเวียนวนกลับไปแค่สองขั้นตอนเดิม ประมาณนั้น)

นำของเก่ากลับมาย้ำใหม่ว่าไอทีควอนตัมสหรัฐฯ วางกลยุทธ์เพื่อขับดันแผนที่นำทาง"ระบบสารสนเทศเชิงควอนตัม (QIS: Quantum Information System)” ให้สำเร็จตามเป้าที่ตั้งไว้จากนโยบายการพัฒนาวิทย์ฯและเทคโนฯ ได้นั้น มีปัจจัยหลักหนึ่งคือ การจัดตั้งศูนย์ทดสอบ (Testbed) พร้อมไปกับการดำเนินงานตามวิสัยทัศน์ของสภาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (National Science and Technology Council) ที่ก่อตั้งสถาบันรองรับทั้งเพื่อบริหารจัดการและพัฒนาบุคลากร QIS เหล่านั้นอีกด้วย

เพราะราคาที่แพงสูงยิ่งและเกี่ยวโยงกับหลายปัจจัยด้านการเมืองเต็มไปหมด ประเทศกำลังพัฒนาจึงเป็นไปได้ยากที่จะสร้างสนามระดับพื้นฐานของวิทยาการต้นน้ำใด ๆ โดยใช้ทุนมหาศาลเช่นสหรัฐฯได้ (แค่สนามขนาดเล็กปลายน้ำเพื่อทดสอบการซื้อขาย กำกับมาตรฐาน ตรวจ วัด จับ ปรับ ก็ดีมากแล้ว) หากลงทุนมากก็จะเสี่ยงสูง ส่วนลงทุนน้อยก็เข้าข่าย“ตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ” เสียของ

เช่นกันกับไอทีควอนตัมไทย หากจะเร่งทุ่มสร้างให้เกิดสนามก็มีคำให้หวั่นไหวมาว่า โครงการวิจัยและพัฒนาไอทีขนาดยักษ์ในอดีตก็ร่วงละลายไปก่อนวัยอันควรมากแล้ว ทั้งโครงการระบบโทรคมนาคมสำหรับสามจี (3G) หรือแม้จะเป็น UAV (ยานบินไร้คนบังคับ) ประสบการณ์มีเยอะที่ทำวิจัยแบบ“มาขึ้นเวทีกันแปล๊บ ๆ เห็นออกแขกแล้วก็แว๊บลงเหมือนโรงลิเกเลิกเลย(อ้าว !)

สนามฝึกซ้อมไอทีควอนตัมต่าง ๆ ของโลกก็มีแจ้งข่าวทำกันมากแล้วทั้งสำหรับการคำนวณ รหัสลับกับการส่งถ่ายเชิงควอนตัม ส่วนในเมืองไทยเริ่มตั้งหลักกันใหม่ที่การคำนวณเชิงควอนตัมด้วยอะตอมเดี่ยวเวียงพิงค์ (ภาควิชาและศูนย์ความเป็นเลิศด้านฟิสิกส์ ที่มช.) แล้วจะทยอยขยายไปภูมิภาคอื่นกันต่อ ทั้งเครือข่ายรหัสลับเชิงควอนตัมท่าโพธิ์ พิษณุโลก พร้อมด้วยสนามซ่อมสร้างและแกะรอยผลิตภัณฑ์ไอทีควอนตัมหาดใหญ่ สงขลา และที่อื่น ๆ แม้งบยังไม่พอ สนามยังไม่พร้อม ขอเพียงแค่ใจ (รวมกันไปแลกเบอร์โทรฯ) เพื่อมาร่วมพัฒนาสนามสามโครงการท้ายนี้กัน*

เริ่มเยื้อนย่างเดินทางสัมนาสัญจรฝึกอบรมกันตลอดปีพ..2558** จึงมาแจ้งบอกงานวิทยาทานร่วมสร้างสนามไอทีควอนตัมสยาม แด่ทั้งภาครัฐฯ เอกชนและทุกภาคส่วน แม้อาจไปไม่ถึงจุดมวลวิกฤติหรือบรรลุเป้าประสงค์ได้เต็มร้อย ระหว่างทางก็ยังคงได้รับฟังความเห็นและให้ความรู้ไอทีควอนตัมของแปลกแบบไม่ปลอมกับสังคมไทย เพื่อไม่ถูกหลอก ไม่หลงผิดสนาม หรือไปโผล่ผิดที่บนเวทีลิเกอีก … ชะ เอิง เอย

------------------------------------------------------------------

เกียรติศักดิ์ ศรีพิมานวัฒน์
ศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ
"แสง-ควอนตัม-สื่อสาร-แอลอีดี"
facebook.com/QuantumCryptoThailand
(ECTI Info. & IEEE ComSoc Thailand)

------------------------------------------------------------------

* โครงการสร้างสนามทดสอบไอทีควอนตัมสยาม:

ชุดทดลองไอทีควอนตัมพื้นฐาน 14 ระดับ (เชียงใหม่) สู่ทุกภูมิภาคพร้อมฝึกทักษะและอบรม/ สนามทดสอบรหัสลับควอนตัม (พิษณุโลก) เพื่อทดสอบเทคโนโลยีความมั่นคงข้อมูล/ และวิศวกรรมย้อนกลับชุดรหัสลับควอนตัมผ่านเส้นใยนำแสง (สงขลา)

** ร่วมสนับสนุนโครงการฯ และสัมนาสัญจร ติดต่อ:

คุณอธิป ฉายากุล ศูนย์ความเป็นเลิศด้านฟิสิกส์ (athip@thep-center.org)



คุณเห็นด้วยกับข่าวนี้หรือไม่

  • เห็นด้วย
    0%
  • ไม่เห็นด้วย
    0%

ความคิดเห็น

บอกต่อ : 0